อาการปวดหลังที่ร้าวลงขาเป็นอาการที่พบได้บ่อยในวัยทำงานและผู้สูงอายุ หลายคนมักสงสัยว่าอาการลักษณะนี้เกี่ยวข้องกับหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทหรือไม่ การเข้าใจสาเหตุที่แท้จริงและลักษณะอาการที่แตกต่างกันจะช่วยให้ตัดสินใจเข้ารับการตรวจรักษาได้อย่างเหมาะสม
กระดูกสันหลังประกอบด้วยกระดูกหลายข้อเรียงต่อกัน และมีหมอนรองกระดูกอยู่ระหว่างแต่ละข้อ ทำหน้าที่รองรับแรงกระแทกและช่วยให้เคลื่อนไหวได้อย่างยืดหยุ่น
เมื่อหมอนรองกระดูกเสื่อมหรือได้รับแรงกดทับมากเกินไป อาจเกิดการโป่งพองหรือฉีกขาด ทำให้ส่วนหนึ่งของหมอนรองกระดูกกดทับเส้นประสาทที่อยู่ใกล้เคียง ส่งผลให้เกิดอาการปวดร้าวลงขา
อาการปวดมักเริ่มจากบริเวณหลังส่วนล่าง แล้วร้าวลงสะโพก ต้นขา น่อง หรือปลายเท้า มักเป็นข้างใดข้างหนึ่ง
ผู้ป่วยบางรายอาจมีอาการชา ปลายเท้าชา หรือรู้สึกกล้ามเนื้อขาอ่อนแรงร่วมด้วย
แรงดันในช่องท้องที่เพิ่มขึ้นขณะไอหรือจามอาจทำให้อาการปวดรุนแรงขึ้น
หากมีอาการลักษณะนี้ต่อเนื่อง ควรพบแพทย์เพื่อประเมินเพิ่มเติม
แม้หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทจะเป็นสาเหตุที่พบบ่อย แต่ยังมีภาวะอื่นที่อาจทำให้เกิดอาการคล้ายกันได้
การนั่งทำงานนาน ยกของหนัก หรือท่าทางที่ไม่เหมาะสม อาจทำให้กล้ามเนื้อหลังและสะโพกอักเสบ ส่งผลให้ปวดร้าวลงขา
พบได้ในผู้สูงอายุ เมื่อช่องทางเดินเส้นประสาทแคบลง อาจทำให้เกิดอาการปวด ชา หรืออ่อนแรง
บางครั้งอาการปวดจากข้อสะโพกอาจร้าวลงขา ทำให้สับสนกับปัญหากระดูกสันหลัง
แพทย์จะสอบถามลักษณะอาการ ระยะเวลา และปัจจัยกระตุ้น พร้อมตรวจระบบประสาท กล้ามเนื้อ และการเคลื่อนไหว
อาจใช้เอกซเรย์ หรือการตรวจด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า (MRI) เพื่อดูความผิดปกติของหมอนรองกระดูกและเส้นประสาทอย่างละเอียด
ผู้ป่วยส่วนใหญ่สามารถรักษาได้โดยไม่ต้องผ่าตัด เช่น
รับประทานยาลดอักเสบหรือยาแก้ปวด
ทำกายภาพบำบัด
ปรับพฤติกรรมการนั่ง ยืน และยกของ
ในบางกรณี แพทย์อาจพิจารณาฉีดยาเฉพาะจุดเพื่อลดการอักเสบของเส้นประสาท
หากมีอาการรุนแรง เช่น อ่อนแรงมาก ควบคุมการขับถ่ายไม่ได้ หรืออาการไม่ดีขึ้นหลังรักษาแบบประคับประคอง อาจจำเป็นต้องพิจารณาผ่าตัด
หลีกเลี่ยงการนั่งนานโดยไม่ขยับร่างกาย
ออกกำลังกายเสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อแกนกลางลำตัว
ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์เหมาะสม
ยกของด้วยท่าทางที่ถูกต้อง
การดูแลสุขภาพกระดูกสันหลังอย่างสม่ำเสมอช่วยลดความเสี่ยงของหมอนรองกระดูกเสื่อมก่อนวัย
อาการปวดหลังร้าวลงขาอาจเกิดจากหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท ซึ่งเป็นสาเหตุที่พบบ่อย โดยเฉพาะหากมีอาการชา อ่อนแรง หรือปวดตามแนวเส้นประสาท อย่างไรก็ตาม ยังมีสาเหตุอื่นที่อาจทำให้เกิดอาการคล้ายกัน
การประเมินโดยแพทย์เฉพาะทางช่วยให้ทราบสาเหตุที่แท้จริง และวางแผนการรักษาได้อย่างเหมาะสม หากมีอาการต่อเนื่องหรือรุนแรง ควรเข้ารับการตรวจเพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนในระยะยาว
แนะนำคลินิก www.sasipongclinic.com
คลินิกเริ่มเปิดบริการปี 2557 และให้การตรวจรักษาผู้ป่วยเฉพาะทางกระดูกและข้อใน อ. หาดใหญ่ และสงขลา ปัจจุบันมีผู้รับบริการมาจากจังหวัดในพื้นที่ภาคใต้ตอนล่าง
©2023. sasipongclinic. All Rights Reserved.